4

อุปกรณ์กัมมัฏฐาน
มหาสติปัฏฐานคิริมานนทสูตร
นักธรรมและธรรมศึกษาชั้นเอก

หัวใจสมถกัมมัฏฐาน
มีพระบรมพุทโธวาทว่า สมาธึ กิกฺขเว กเวถ สมาหิโต
ยถาภูตํ ปชานาติ
แปลว่า ภิกษุทั้งหลาย ท่านทั้งหลายจงยังสมาธิ
ให้เกิด ชนผู้มีจิตเป็นสมาธิแล้ว ย่อมรู้ตามความเป็นจริง.
อาการกายวาจาจะเป็นไปอย่างไร ย่อมสำเร็จมาจากใจเป็นผู้
บัญชา ถ้าใจได้รับการอบรมดี ก็บังคับบัญชากายวาจาให้ดีไปตาม ถ้าใจ
ชั่ว ก็บังคับบัญชาให้ชั่วไปตาม ใจเป็นใหญ่ ท่านจึงสอนให้ทำ
สมาธิให้เกิด เมื่อใจเป็นสมาธิ แม้จะนำไปใช้นึกคิดอะไรก็ละเอียด
สุขุม ย่อมรู้จักความเป็นจริงได้ดีกว่าผู้มีใจไม่เป็นสมาธิ ใจที่ไม่เป็น
สมาธิบางคราวอาจทำให้เสียคนไปก็ได้ เช่นเป็นคนเสียสติ เพราะไม่มี
อะไรเป็นเครื่องควบคุม.
ในหัวใจสมถกัมมัฏฐานนี้ แต่ละข้อก็เป็นอุบายเครื่องอบรมจิต
ให้เป็นสมาธิ ท่านยกขึ้นเป็นหัวข้อไว้ ๕ คือ :-
๑. กายคตาสติ.
๒. เมตตา.